• امروز جمعه بیست و ششم مهر 1398 

پرسش های متداول

صفحه ی اصلی / پرسش های متداول

وقف چیست؟
 
وقف عقدی است كه به موجب آن مالك قسمتی از اموال خود را در حبس قرار می دهد و به اين شكل از نقل و انتقال مصون خواهد بود و منافع آن نيز در مسير مشخصی مصرف مي‌شود.
مواردی كه برای مصلحت عمومی مانند مسجد، مدارس، تعزيه، اطعام، دارو و درمان وقف می شود را وقف عام
و مواردی كه برای شخص يا اشخاص معين و محصور وقف می شود همچون وقف بر اولاد و خويشان را وقف خاص گويند.
وقف‌نامه، سند يا قباله وقف است كه در آن نام ملك يا املاك و اسم موقوفه و محل و ويژگی رقبات و چگونگی مصارف آن و نام متولی و تعيين ترتيب متوليان بعد از متولی اول  بيان شده باشد.
 
وقف مشارکتی چیست؟
 
وقف مشارکتی وقفی است که برای موضوعی مشترک و با مشارکت چند واقف انجام می گیرد.
به عبارتی دیگر واقفان، با هر تعداد و با هر مقدار سرمایه می‌توانند در وقف مذکور مشارکت کنند.
 
خريد خانه های اوقافی چه حكمی دارد؟
 
زمين وقفی قابل خريد و فروش نيست اما خريد ساختمان آن كه مربوط به اشخاصی است با اجازه متولی موقوفه و اجاره زمين مربوطه اشكال ندارد. 
 
زمين هاي وقفي را كه خانه درست كرده اند، براي مستاجرين چه صورتي دارد؟
 

بايد بر اساس نظر واقف عمل شود، و اگر غير از اين باشد اشكال دارد.

پس اگر واقف چنين نيّتي را بصورت كلّي داشته است كه اين زمين ها براي استفادة گروه خاصي مثل فقرا و مساكين يا دانش‌آموزان و ... باشد، مي شود در اين زمينها خانه هاي استيجاري ساخت و اجاره داد و سود حاصل از آن را در موارد معين شده طبق نظر و نيّت واقف خرج كرد.
اما اگر واقف زمين را وقف خاصّ يك فعاليّت (مثل ساخت مساجد، ساخت مدرسه و ...) كرده است، نمي شود در آن زمين خانه استيجاري ساخت و بايد طبق نظر و نيّت، مسجد يا مدرسه و ... بسازند.
 
حكم قرآنِ وقفى چيست؟
 
چنانچه قرآن براى «محل خاصّى» وقف شده باشد، جايز نيست در جاى ديگر مورد استفاده قرار گيرد. 
 
وقف کردن از مال حرام چه حکمی دارد؟
 
وقف در صورتی درست است که واقف، مالک مالی که می خواهد وقف کند باشد.
در نتیجه وقف اموالی که به زور و فریب و ناحق از دیگران گرفته شده باشد، باطل است و وقف کننده ضامن آن اموال است و حق الناس بر عهده ی او می باشد.
به عبارت دیگر با این وقف، حق الناس از گردنش ساقط نمی شود.
 
 
آیا کسى مى‌تواند ادعاى وقف بودن زمین مجهولى را داشته باشد؟
 
براى ثبوت وقفیّت، وجود وقفنامه شرط نیست بلکه اعتراف ذوالید (که وقف در تصرّف آنان است) یا اعتراف ورثه‌ى ذوالید بعد از فوت او، به وقف بودن آن ملک، کافى است و همچنین احراز سابقه رفتار با آن ملک به عنوان وقف یا شهادت دو مرد عادل بر وقف بودن آن و یا شهرت وقفیّت آن ملک بین مردم بخصوص افراد کهنسال به گونه‏اى که مفید علم یا اطمینان باشد هم وقف بودن را ثابت مى‏کند.
در نتیجه با وجود یکى از این دلائل وقفیّت، حکم به وقف بودن می ‏شود و در غیر این صورت وقف محقق نیست.
 
وقف به چند دسته تقسیم میشود؟
 

وقف را به اعتبار «موقوف علیهم» و «جهت وقف» به عام و خاص تقسیم کرده اند:
۱.وقف عام به موردی گفته می شود که مال بر جهات عمومی وقف شده است
مانند وقف بر مساجد و پل ها و قنوات و مدارس یا بر عنوان های عامی که مصداق آن غیر محصور است مانندوقف بر فقرا، و ایتام و طلاب.

۲.وقف خاص در جائی است که وقف بر «اشخاصی محصور معین» است:
مانند وقف بر فرزندان واقف یا فرزندان برادر او یا کارکنان کارخانه و یا مزرعه معین
 
فردی که مالک نیست می تواند مالی را وقف کند؟
 
واقف باید مالک عین موقوفه باشد.
مطابق ماده ۵٧ ‏قانون مدنی: «واقف باید مالک مالی باشد که وقف می کند و به علاوه دارای اهلیتی باشد که در معاملات معتبر است.»
البته برابر ماده ۶۴ ‏قانون مدنی: «مالی را که منافع آن موقتاً متعلق به دیگری است می توان وقف نمود و همچنین ملکی که در آن حق ارتفاق موجود است جایز است، بدون اینکه به حق مزبور خللی وارد آید.»
البته بدیهی است که اگر حقی که برای دیگری در مال وقف وجود دارد مانع از تصرف مالک در آن باشد،وقف نافذ نیست مانند زمانی که مالی در رهن دیگری است
 
در صورت وجود سوالات بیشتر ، شما می توانید سوالات خود را در این لینک مطرح نمایید تا به همراه پاسخ در این صفحه قرار گیرد .